Spaceman (2024): ความอ้างว้างในความเงียบงันของอวกาศ และการเดินทางกลับไปซ่อมแซมหัวใจที่แตกสลาย
ในปี 2024 “Spaceman” หรือชื่อไทย “สเปซแมน” ภาพยนตร์ไซไฟ-ดรามาเชิงจิตวิทยา (Psychological Sci-Fi Drama) ภายใต้ชายคาของ Netflix ได้ก้าวเข้ามาสร้างความประหลาดใจและเสียงชื่นชมจากนักวิจารณ์ทั่วโลก ผลงานการกำกับของ Johan Renck (ผู้กำกับมือรางวัลจากซีรี่ส์ระดับขึ้นหิ้งอย่าง Chernobyl) ในฐานะนักวิจารณ์ภาพยนตร์อาวุโส ผมขอจำกัดความเรื่องนี้ว่าเป็น “A Hauntingly Beautiful and Introspective Space Odyssey” ภาพยนตร์เรื่องนี้ดัดแปลงมาจากนิยายเรื่อง Spaceman of Bohemia ของ Jaroslav Kalfař มันไม่ได้เป็นหนังไซไฟอวกาศสายแอ็กชันระเบิดภูเขาเผากระท่อม ทว่าเน้นการสำรวจจิตใจ ความเหงา และการสูญเสียความสัมพันธ์ผ่านห้วงอวกาศอันกว้างใหญ่ไร้สิ้นสุด นี่คือ Deep Recommendation สำหรับผู้ที่ชื่นชอบภาพยนตร์ไซไฟแนวปรัชญาชวนคิดอย่าง Ad Astra หรือ Interstellar และอยากเห็นการแสดงพาร์ทดรามาที่ลุ่มลึกที่สุดในชีวิตของ อดัม แซนด์เลอร์
เรื่องย่อฉบับเข้มข้น: ปฏิบัติการสุดขอบจักรวาล และมิตรภาพจากสิ่งมีชีวิตลึกลับแปดขา
เรื่องราวบอกเล่าชีวิตของ “ยากุบ โปรชาซกา” นักบินอวกาศชาวเช็กที่ต้องออกเดินทางปฏิบัติภารกิจเดี่ยวเป็นเวลาถึง 1 ขวบปี เพื่อเดินทางไปเก็บกู้ฝุ่นควันลึกลับโบราณสีม่วงที่เรียกว่า “โชปรา” (Chopra) บริเวณสุดขอบระบบสุริยะ ยิ่งยากุบเดินทางเข้าใกล้เป้าหมายมากเท่าไหร่ ความโดดเดี่ยว สภาวะการนอนไม่หลับ และความอ้างว้างในยานอวกาศก็ยิ่งกัดกินจิตใจของเขามากขึ้นเท่านั้น ทว่าสิ่งที่ทำให้เขาแทบคลั่งยิ่งกว่าคือการที่ “เลนก้า” ภรรยาสาวที่เขาทิ้งไว้ข้างหลังที่โลก ได้ขาดการติดต่อและพยายามจะส่งข้อความบอกเลิกเขา
ท่ามกลางจิตใจที่กำลังแตกสลายและสติที่เริ่มเลือนลาง ยากุบได้พบว่าเขาไม่ได้อยู่คนเดียวบนยานอีกต่อไป แต่มีสิ่งมีชีวิตลึกลับรูปร่างคล้ายแมงมุมยักษ์จากต่างดาวแฝงตัวเข้ามาอาศัยอยู่ด้วย เจ้าสิ่งมีชีวิตตัวนี้ไม่ได้มาเพื่อทำร้าย แต่เป็นสิ่งมีชีวิตทรงปัญญาโบราณที่มีความสามารถในการอ่านความทรงจำและจิตใจ ยากุบตั้งชื่อให้เขาว่า “ฮานูส” ทั้งคู่เริ่มเปิดใจและสร้างมิตรภาพต่างสายพันธุ์ ฮานูสทำหน้าที่เป็นเสมือนนักจิตบำบัด ค่อยๆ พายากุบย้อนกลับไปสำรวจความทรงจำ บาดแผลในอดีต และความเห็นแก่ตัวของตัวเขาเองที่เคยทำร้ายเลนก้า เพื่อให้ยากุบได้ตระหนักรู้ว่าสิ่งที่มีค่าที่สุดในชีวิตของเขาไม่ใช่ชื่อเสียงในอวกาศ แต่เป็นความรักที่เขาเคยมองข้ามไป
ทำไม Spaceman (2024) ถึงเป็นภาพยนตร์ไซไฟที่ลุ่มลึกและตราตรึงใจ?
- การพลิกบทบาทครั้งมาสเตอร์พีซของ Adam Sandler: ลบภาพจำของนักแสดงตลกตบมุกฮาออกไปให้หมด เพราะในเรื่องนี้ อดัม แซนด์เลอร์ มอบการแสดงที่นิ่ง เงียบเศร้า แต่ระเบิดพลังอารมณ์ความเปราะบางของมนุษย์ออกมาได้อย่างยอดเยี่ยม แววตาและน้ำเสียงของเขาถ่ายทอดความโดดเดี่ยวเดียดฉันท์ของคนที่ติดอยู่ในความเงียบได้อย่างน่าใจหาย
- เสียงพากย์ชวนสะกดจิตของ Carey Mulligan และ Paul Dano: แครี่ มัลลิแกน ถ่ายทอดความเจ็บปวดของภรรยาที่ถูกทิ้งไว้ข้างหลังได้อย่างมีมิติ ขณะที่ พอล ดาโน ผู้ให้เสียงพากย์เป็นแมงมุมอวกาศ “ฮานูส” มอบน้ำเสียงที่นุ่มนวล สุขุม และเปี่ยมด้วยความเมตตา จนเปลี่ยนจากตัวละครที่น่ากลัวให้กลายเป็นตัวละครที่อบอุ่นและน่ารักที่สุดในเรื่องได้อย่างน่าอัศจรรย์
- งานภาพและการจัดวางองค์ประกอบที่สวยงาม (Hypnotic Visuals): ผู้กำกับ โยฮัน เรนค์ และผู้กำกับภาพ ใช้เทคนิคการใช้เลนส์แอนามอร์ฟิก (Anamorphic) ที่มีความบิดเบี้ยวในบางฉาก เพื่อสะท้อนสภาวะจิตใจที่ไม่มั่นคงและความฝันของยากุบ ฉากฝุ่นละอองโชปราสีม่วงระยิบระยับในอวกาศทำออกมาได้งดงามตระการตาและดูขลังราวกับงานศิลปะ
“สเปซแมน คือบทเรียนราคาแพงจากห้วงจักรวาล… มันบอกเราว่ามนุษย์เราสามารถเดินทางไปได้ไกลนับล้านกิโลเมตรเพื่อค้นหาความลับของดวงดาว แต่การเดินทางที่ยากลำบากและมีความหมายที่สุด คือการเดินทางย้อนกลับเข้ามาในใจตัวเอง เพื่อซ่อมแซมรอยร้าวของความสัมพันธ์กับคนที่รักเรา ก่อนที่ทุกอย่างจะสายเกินไป”
